Υπάρχει ένας ελέφαντας στο δωμάτιο της ελληνικής πολιτείας. Είναι τεράστιος, ασήκωτος και όλοι τον βλέπουν, αλλά ελάχιστοι τολμούν να τον κατονομάσουν: το πρόβλημα της κακονομίας και της πολυνομίας. Αν θέλουμε να μιλήσουμε με ειλικρίνεια για τα βαθύτερα αίτια των παθογενειών της χώρας, πρέπει να παραδεχτούμε ότι σχεδόν όλα τα μεγάλα μας προβλήματα -από τη γραφειοκρατία και τη διαφθορά, μέχρι την αναποτελεσματικότητα του κράτους και τη χαμηλή εμπιστοσύνη στους θεσμούς -ξεκινούν και τελειώνουν στον τρόπο που φτιάχνουμε, διαχειριζόμαστε και εφαρμόζουμε τους νόμους.
Τι είναι Πολυνομία και Κακονομία;
Πολυνομία: Η υπερπαραγωγή νόμων, διατάξεων, τροπολογιών και κανονισμών, που αλληλοεπικαλύπτονται ή και αντιφάσκουν μεταξύ τους (OECD, 2011).
Κακονομία: Η κακή ποιότητα των νόμων: ασαφείς διατυπώσεις, αντιφατικές διατάξεις, νομοθετήματα που αφήνουν περισσότερα ερωτήματα παρά λύνουν προβλήματα (European Commission, 2012).
Το Σύστημα που Αυτοϋπονομεύεται
Το ελληνικό θεσμικό σύστημα, όπως αναλύεται στη μελέτη, παράγει διαρκώς νέους νόμους χωρίς να ελέγχει αν ήδη υπάρχουν ρυθμίσεις που θα μπορούσαν να λύσουν το πρόβλημα, χωρίς να κοιτάζει τι κάνουν άλλες χώρες με επιτυχία, και χωρίς να αξιολογεί τις πραγματικές επιπτώσεις κάθε νέας παρέμβασης (Πολυνομία, Κακονομία και Γραφειοκρατία στην Ελλάδα, διαΝΕΟσις).
Το αποτέλεσμα; Μια ατέρμονη συσσώρευση νομοθεσίας, με τους βουλευτές και τις κυβερνήσεις να νομοθετούν για να δείξουν έργο ή να εξυπηρετήσουν συμφέροντα, αντί να εστιάζουν στην ουσία και τη λειτουργικότητα.